จากการทำปฏิกิริยาเคมีของกรดและเบส สารผลิตภัณฑ์ที่ได้คือ น้ำและเกลือ ซึ่งตัวสารตั้งต้นเองจะหมดไป ไม่เกิดสภาวะสมดุล ซึ่งเราสามารถจำแนกประเภทของเกลือได้ ดังนี้
1. กรดแก่ + เบสแก่ : จะเกิดเกลือกลางขึ้น มีสมบัติเป็นกลาง
2. กรดอ่อน + เบสแก่ : จะเกิดเกลือเบส มีสมบัติเป็นกรด
3. กรดแก่ + เบสอ่อน : จะเกิดเกลือกรด มีสมับติเป็นเบส
4. กรดอ่อน + เบสอ่อน : สมบัติความเป็นกรดเบส ขึ้นอยู่กับค่า K ถ้าค่า K ของกรดมีค่ามากกว่า K ของเบส จะได้เกลือที่เป็นกรด แต่ถ้า ค่า K ของกรดมีค่าน้อยกว่าค่า K ของเบส จะได้เกลือที่มีสมบัติเป็นเบส
หลังจากกรดทำปฏิกิริยากับเบส ได้เกลือออกมาแล้ว เกลือซึ่งเป็นสารอิเล็กโทรไลต์แก่ ยังสามารถแตกตัวให้ไอออนได้อีก โดยจะแตกตัว 100% จึงไม่มีสภาวะสมดุลเกิดขึ้น จากนั้นไอออนที่แตกตัวมา อาจไปทำปฏิกิริยากับน้ำต่อได้อีก ซึ่งปฏิกิริยานี้จะเกิดโดยไม่สมบูรณ์ และมีภาวะสมดุลเกิดขึ้น
ปฏิกิริยาระหว่างเกลือของกรดแก่และเบสแก่กับน้ำ
จากปฏิกิริยานี้ ผลิตภัณฑ์ที่ได้คือ เกลือที่เป็นกลาง โดยไอออนที่แตกออกมาไม่ทำปฏิกิริยากับน้ำ แต่จะอยู่ในรุปของสารละลาย ทำให้สารละลายนั้นมีสมบัติเป็นกลาง เช่น
ปฏิกิริยาระหว่างเกลือของกรดอ่อนและเบสแก่กับน้ำ
เกลือที่เกิดขึ้น เมื่อแตกตัวเป็นไอออนแล้ว จะได้คู่เบสของกรดอ่อน ที่สามารถทำปฏิกิริยากับน้ำได้ สารละลายที่เกิดขึ้นจึงเป็นสารละลายเบส เช่นHCN | + | KOH | --> | KCN | + | H2O |
เกิดเกลือ KCN ขึ้น
KCN | --> | K+ | + | CN- |
แม้ว่า K+ จะไม่ทำปฏิกิริยากับน้ำ แต่ยังมี CN- ซึ่งสามารถทำปฏิกิริยากับน้ำได้
CN- | + | H2O | <--> | HCN | + | OH- |
ปฏิกิริยาระหว่าง CN- กับ H2O ทำให้ได้ผลิตภัณฑ์เป็น
ปฏิกิริยาระหว่างเกลือของกรดแก่และเบสอ่อนกับน้ำ
เมื่อละลายน้ำแล้ว จะมีไอออนของคู่กรดของเบสแก่ ที่สามารถทำปฏิกิริยากับน้ำได้ ซึ่งจะได้ผลิตภัณฑ์เป็น H+
NH4OH | + | HNO3 | --> | NH4NO3 | + | H2O |
เกิดเกลือ NH4NO3 ขึ้น ซึ่งสามารถแตกตัวได้อีก
NH4NO3 | --> | NH4+ | + | NO3- |
เกลือจะแตกตัวเป็นไอออน ซึ่ง NH4+ นั้นสามารถทำปฏิกิริยากับน้ำได้
NH4+ | + | H2O | <--> | NH4OH | + | H+ |
จะได้ผลิตภัณฑ์เป็น H+
ปฏิกิริยาระหว่างเกลือของกรดอ่อนและเบสอ่อนกับน้ำ เราสามารถดูแนวโน้มการเป็นกรดหรือเบสของสารละลายจาก ค่า K ของกรดอ่อนและเบสอ่อนที่มาทำปฏิกิริยา ทั้งนี้ความเป็นกรดเบสของสารละลาย ขึ้นอยู่กับความสามารถในการไฮโดรไลซิสของไอออนที่แตกออกมา ถ้าไอออนกรดเกิดไฮโดรไลซิสได้มากกว่าเบส จะทำให้สารละลายมี H+ มากกว่า มีสมบัติเป็นกรด แต่ถ้าไอออนเบสเกิดไฮโดรไลซิสได้มากกว่ากรด ก็จะมี OH- มาก ทำให้มีสมบัติเป็นเบส

ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น